Neem jeuk tijdens je zwangerschap bloedserieus; zwangerschapscholestase

jeukEen beetje jeuk hoort erbij. Je huid rekt op. Dat dacht ik tijdens de zwangerschap van mijn eerste kindje. In week 34 kreeg ik namelijk jeuk.

Eerst een beetje kriebel hier en daar, maar na een paar dagen leek mijn hele lijf in brand te staan. Na een paar weken was de jeuk ondragelijk geworden en stond ik ’s nachts huilend van ellende onder een koude douche.

 

Ik kreeg eerst menthol gel van mijn verloskundige en smeerde me daar voor het slapengaan mee in. Dat gaf een half uur verlichting, maar daarna begon de hel weer. Geloof mij: liever pijn dan jeuk!

Na 39 weken hield ik het niet meer uit. Ik sliep amper en had zo op mijn benen lopen duwen (anders krabde ik mezelf open) dat ik onder de blauwe plekken zat. Mijn verloskundige kwam langs, wierp één blik op me en stuurde me naar het ziekenhuis.

Daar werd mijn bloed gecontroleerd en bleek ik zwangerschapscholestase te hebben.

Wat?

Zwangerschapscholestase.

Ik – en velen met mij – hebben hier nog nooit van gehoord. Daarom deel ik mijn ervaringsverhaal, want het is een zeldzame, maar ernstige complicatie waar veel onduidelijkheid over bestaat, zelfs bij deskundigen.

De verloskundige in Ter Gooi Blaricum deelde me mee dat ik de volgende dag werd ingeleid, omdat de aandoening gevaarlijk kon zijn voor mijn ongeboren kind.

Slik…

Verder kreeg ik weinig mee van wat de kwaal nu werkelijk inhield. Die informatie volgde pas veel later en dat was misschien maar goed ook.

Op 15 augustus 2011 (39 wk en 3 dg) werd mijn bevalling ingeleid en kregen we een gezonde zoon.

In 2014 raakte ik zwanger van mijn tweede kindje en had ik mijn eigen research op orde. In verschillende, vooral Amerikaanse onderzoeken, las ik dat zwangerschapscholestase vroeggeboorte en zelfs doodgeboorte kan veroorzaken. Ik schrok me wezenloos.

Ik hield de symptomen deze keer nauwlettend in de gaten:

  1. Jeuk op handpalmen en voetzolen en/of over je hele lichaam. Zodra je gaat krabben, breidt de jeuk zich uit. Vooral ’s avonds en ’s nachts heb je de meeste last
  2. Geen exceem (door te krabben kun je wel huidirritatie krijgen)
  3. Donkere urine en/of weinig plassen (geen pijn bij het plassen zoals bij een blaasontsteking)
  4. Lichtgekleurde tot wittige ontlasting
  5. Soms wordt je oogwit en/of je huid gelig

In week 35 voelde ik de inmiddels bekende tintelingen in mijn handpalmen en onder mijn voeten. Mijn urine was oranje, hoeveel water ik ook dronk. Ik aarzelde geen moment en nam contact op met mijn verloskundige. Zij verwees me door naar het ziekenhuis waar ik direct werd verwacht voor het prikken van bloed en een CTG-scan.

Mijn galzure zouten werden gecontroleerd, een ongewoon bloedonderzoek waarvan de vrouw op het lab niet eens precies wist hoeveel ze daarvoor moest prikken.

Met mijn baby was alles in orde, maar met mij niet. De galzure zouten waren maar liefst drie keer hoger dan de maximaal toegestane waarde. Bij een waarde van 40 is er een verhoogd risico op complicaties voor de baby, mijn waarde was 128. En dat terwijl de jeuk nog dragelijk was. Plotseling realiseerde ik me dat mijn eerste zwangerschap heel anders had kunnen eindigen…

Een gynaecoloog van Ter Gooi Blaricum vertelde me dat zwangerschapscholestase een mysterieuze complicatie is. Ten tijde van de geboorte van mijn eerste kindje was er nauwelijks iets bekend. Inmiddels wisten ze iets meer, maar de info is minimaal.

Wat is zwangerschapscholestase?

Cholestase betekent galstuwing: de wegen waardoor het spijsverteringssap gal wordt afgevoerd raken geblokkeerd. Je lever blijft vervolgens bilirubine (galkleurstof) aanmaken dat niet wordt afgevoerd, maar samen met andere galstoffen in je bloed weglekt. Dat heeft allerlei gevolgen, zoals geelzucht, jeuk, donkere urine en lichtgekleurde ontlasting. De stoffen komen via je bloed ook bij je ongeboren baby terecht.

Waardoor wordt zwangerschapscholestase veroorzaakt?

De aandoening wordt veroorzaakt door hormonale veranderingen die (in mijn geval door mijn zwangerschap) in je lichaam ontstaan. Erfelijkheid speelt waarschijnlijk ook een rol.

Welk effect heeft de galstuwing op je baby?

Vrouwen met zwangerschapscholestase hebben een grotere kans op een vroeggeboorte en in zeldzame gevallen overlijdt het kindje plotseling in je buik. De gynaecoloog vertelde dat het een raadsel is wat de doodsoorzaak precies is. Men vermoedt dat de stoffen die in je bloed terechtkomen zich aan de spieren van de baby hechten, en dus ook aan de hartspier.

Pas na 37 weken zien ze de kans op vroegtijdig overlijden van baby’s door deze complicatie toenemen. Het landelijke beleid van de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie is de baby met 37 weken te halen. Zo wordt voorkomen dat je kindje voortijdig overlijdt.

Wat gebeurde er tot de inleiding met 37 weken?

Nadat opnieuw zwangerschapscholestase bij me werd vastgesteld, een dag voor Kerst, stelde de gyneacoloog een plan op.

  • Medicatie

Allereerst kreeg ik ursodeoxycholzuurtabletten (goed woord voor Wordfeud) om de galzurenzouten naar beneden te brengen. De jeuk werd direct minder en na een week was de waarde van 128 gezakt naar 63. Gehalveerd, maar alsnog veel te hoog.

  • Dagelijkse CTG

Dagelijks werden we in het ziekenhuis verwacht voor een CTG: een hartfilmpje van ons zoontje. Mochten de artsen afwijkingen ontdekken, dan werd ik eerder ingeleid. Zo niet, dan zouden we wachten tot 37 weken, zodat de longrijping voltooid was. We moesten erop vertrouwen dat de artsen de juiste risicoanalyse maakten… Tijdens alle feestdagen reden we dus op en neer naar het ziekenhuis. Spannende dagen en na elk goed hartfilmpje reden we opgelucht naar huis. Met een dubbel gevoel, want mocht het toch misgaan, dan zou dat acuut gebeuren en zou een goede CTG niets meer uitmaken…

  • Beweging in de gaten houden

Thuis moest ik alert zijn op bewegingen van de baby. Bij te weinig beweging (wat dat ook zou mogen zijn) moest ik direct aan de bel trekken en zou ik een extra CTG krijgen. Een stressvol gevoel. Als m’n zoontje even rustig was, werd ik direct ongerust. Zou hij overleden zijn? Bewoog hij, dan ontspande ik weer…

  • Vertrouwen op een goede afloop

In week 35 werd de cholestase bij me vastgesteld. We moesten twee weken wachten tot hij geboren zou mogen worden en leefden tussen hoop en vrees. Zelf konden we niet veel meer doen dan het plan van de artsen volgen en op de bewegingen letten. Regelmatig vroeg ik of hij niet eerder gehaald kon worden, wat maakt één dag uit? Maar de gynaecoloog hield vol dat we tot 37 weken moesten wachten. Pas daarna wordt de kans op complicaties reëel. We probeerden op hun kennis en ervaring te vertrouwen. En baden voor een goede afloop.

Geboren!

Ik wilde dolgraag bevallen, hoe sneller, hoe beter. Op 3 januari 2015 werd onze gezonde zoon geboren d.m.v. een inleiding. Het toeval wil dat er diezelfde dag nog twee andere vrouwen met dezelfde aandoening zijn bevallen.

De dankbaarheid en opluchting die we ervoeren, is met geen pen te beschrijven. Ik bleef de medicatie slikken en na twee weken was de jeuk helemaal verdwenen. Een maand na de geboorte waren mijn waardes weer normaal. De kans dat ik dit tijdens een derde zwangerschap weer krijg, is erg groot.

Vermoed je dat je zwangerschapscholestase hebt?

  1. Neem direct contact op met je verloskundige en dring aan op bloedonderzoek
  2. Benoem duidelijk de galzure zouten en de term zwangerschapscholestase. Bij mijn bloedonderzoek tijdens mijn tweede zwangerschap hadden ze alles gecontroleerd, behalve de galzure zouten 😛
  3. Word je met een zalf of gel naar huis gestuurd? Ga daar absoluut niet mee akkoord als je de genoemde symptomen herkent! Niet alle verloskundigen hebben voldoende kennis van deze complicatie
  4. Word je niet verder geholpen? Laat je verloskundige of huisarts mijn verhaal lezen! 

Het is een lange blog geworden, maar omdat ik zelf zo weinig informatie vond, versnipperd op internet, wilde ik een compleet verhaal vertellen voor iedereen die hier nu of in de toekomst mee te maken krijgt.

Heb je ook ervaring met zwangerschapscholestase? Heb je vragen n.a.v. mijn verhaal? Mail me via mamaseerstestapjes@gmail.com en/of reageer hieronder, zodat anderen iets aan je verhaal kunnen hebben.